Grafika: EBA / GIE

Europa przekroczyła historyczną barierę 8 miliardów metrów sześciennych rocznej produkcji biometanu, a na kontynencie pracuje już niemal 2000 instalacji. Podczas gdy liderzy transformacji gazowej pompują miliardy euro w odnawialne źródła, a nasi sąsiedzi budują kolejne zakłady, Polska dopiero debiutuje na oficjalnej mapie sektora z pojedynczym obiektem.

Dynamika rozwoju w Unii Europejskiej bezlitośnie obnaża dystans dzielący Warszawę od reszty kontynentu.

Dwa lata transformacji: od 1,5 do niemal 2 tysięcy instalacji

Jeszcze w sierpniu 2024 roku, gdy na łamach tej strony analizowaliśmy raport Europejskiego Stowarzyszenia Biogazu (EBA) i Gas Infrastructure Europe (GIE) w tekści pt. Wzrost produkcji biometanu w Europie. Wyjątkiem Polska, europejski sektor biometanu notował 6,4 mld m³ rocznych zdolności wytwórczych i 1 548 działających instalacji.

Najnowsza edycja European Biomethane Map 2026, opracowana przez wspomniane instytucje, dowodzi, że transformacja gazowa nabiera niespotykanego dotąd tempa. W połowie 2026 roku europejskie moce wytwórcze biometanu osiągnęły 8,2 mld m³ rocznie, co oznacza przyrost o ponad 1 mld m³ (+17%) w skali zaledwie jednego roku i skok o ponad 28% względem danych z 2024 roku.
Całkowita liczba działających instalacji wzrosła do 1 975 obiektów (wobec 1 678 w 2025 roku). W samym minionym roku uruchomiono 327 nowych biometanowni, co po uwzględnieniu wyłączeń starszych jednostek dało bilans netto blisko 300 dodatkowych zakładów.
Równolegle skokowo rośnie zaufanie inwestorów. Zgodnie z raportem Biomethane Investment Outlook, deklarowane nakłady inwestycyjne w europejski biometan sięgnęły 36 miliardów euro – wobec 28 mld euro w 2025 roku i 25 mld euro prognozowanych w 2024 roku. Docelowo środki te mają dostarczyć 9 mld m³ dodatkowego biometanu rocznie do 2030 roku, przybliżając Unię do celów REPowerEU.

Koncentracja potęg i model duński: jak rozwija się kontynent

Mimo imponujących liczb rozwój rynku w Europie pozostaje silnie asymetryczny: aż 95% produkcji biometanu koncentruje się w zaledwie pięciu państwach.

  • Francja (829 instalacji): niekwestionowany lider pod względem liczby obiektów. Francuski model opiera się na gęstej sieci mniejszych, lokalnych biometanowni rolniczych (średnia wielkość to 212 Nm³/h).
  • Niemcy (282 instalacje) i Włochy (272 instalacje): dysponują znacznie większymi zakładami przemysłowymi (średnio odpowiednio 607 Nm³/h oraz 667 Nm³/h), generując lwią część wolumenu wtłaczanego do sieci.
  • Dania (61 instalacji): kraj o wyjątkowej strategii megainstalacji. Choć biometanowni jest relatywnie niewiele, ich średnia wydajność wynosi aż 1 528 Nm³/h – ponad trzykrotnie więcej niż europejska średnia (472 Nm³/h).
  • Wielka Brytania (128) i Holandia (82): utrzymują stabilną pozycję w europejskiej czołówce państw zintegrowanych z siecią dystrybucyjną.

Europa ucieka, Polska z symbolicznym punktem

Porównanie dynamiki Polski z resztą kontynentu pokazuje ogromne wyzwanie regulacyjne i inwestycyjne. W 2024 roku Polska była określana jako „wyjątek na mapie Europy”, tj. z zerowym stanem posiadania jeśli chodzi o gazownie i nielicznymi planowanymi biometanowniami, w tym z obiecującym projektem w rejonie Domaszkowic (gmina Nysa).

W edycji mapy na 2026 rok Polska pojawia się z dokładnie 1 działającą instalacją biometanową. Podczas gdy polski sektor świętuje operacyjny debiut, kraje o porównywalnym lub znacznie mniejszym areale rolnym wypracowały trwałą przewagę:
  • Ukraina, mimo trwających działań wojennych i zniszczeń infrastruktury, posiada już 7 działających biometanowni.
  • Kraje bałtyckie (Litwa, Łotwa, Estonia) uruchomiły łącznie 36 obiektów (po 12 w każdym kraju).
  • Czechy posiadają 13 instalacji, a Słowacja 5.
Dla Polski, dysponującej jednym z największych potencjałów surowcowych w unijnym rolnictwie i przemyśle rolno-spożywczym, 1 instalacja wobec 1 975 w Europie oznacza zagospodarowanie ułamka promila krajowych możliwości.

Mapa rozmieszczenia biometanowni w Europie (stan na 2026 r.)

Poniższa mapa przedstawia rozkład 1 975 czynnych biometanowni w poszczególnych krajach kontynentu europejskiego na podstawie danych EBA i GIE:

Grafika: European Biogas Association (EBA)

Zestawienie liczby instalacji biometanowych według krajów

Kraj Liczba biometanowni (2026) Udział w instalacjach Charakterystyka rynku
Francja
829 42,0%
Lider liczbowy; dominacja instalacji rozproszonych rolniczych (śr. 212 Nm³/h)
Niemcy
282 14,3%
Dojrzały rynek dużych jednostek przemysłowo-rolniczych (śr. 607 Nm³/h)
Włochy
272 13,8%
Dynamiczny wzrost mocy i konwersji biogazowni na biometan (śr. 667 Nm³/h)
Wielka Brytania
128 6,5% Wysoki stopień zatłaczania do sieci dystrybucyjnej gazu
Holandia
82 4,2% Zaawansowana gospodarka cyrkularna i wykorzystanie bio-LNG
Szwecja
67 3,4% Silna integracja z rynkiem biopaliw transportowych
Dania
61 3,1%
Najwyższa średnia wydajność pojedynczej instalacji w Europie (1 528 Nm³/h)
Szwajcaria
49 2,5% Rozwinięty sektor komunalny i rolniczy
Finlandia
32 1,6% Skupienie na biopaliwach dla transportu ciężkiego
Hiszpania
26 1,3% Przyspieszający rynek o wysokim potencjale rolno-przemysłowym
Austria
20 1,0% Stabilna integracja regionalna
Belgia
17 0,9% Wykorzystanie odpadów przemysłowych
Norwegia
15 0,8% Paliwa odnawialne dla floty morskiej i ciężkiej
Czechy
13 0,7% Stopniowa rozbudowa wsparcia operacyjnego
Portugalia
13 0,7% Wzrost projektów w sektorze komunalnym
Estonia
12 0,6% Dynamiczny rynek zorientowany na transport miejski
Łotwa
12 0,6% Rozwój instalacji opartych na biomasie rolniczej
Litwa
12 0,6% Efektywne wykorzystanie funduszy modernizacyjnych UE
Ukraina
7 0,4% Budowa odporności energetycznej mimo trwającej wojny
Słowacja
5 0,3% Początkowa faza konwersji biogazowni
Irlandia / Islandia / Luksemburg / Węgry
po 2 po 0,1% Rynki wczesnego rozwoju technologii biometanowych
Polska
1 <0,1%
Pierwsza działająca instalacja w rejestrach EBA; wysoki potencjał, niska realizacja
Suma Europa
1 975 100%
Zdolności: 8,2 mld m³/rok; Inwestycje: 36 mld €

Bariery regulacyjne hamulcem transformacji

Zarówno w Polsce, jak i w całej Unii Europejskiej kluczowym czynnikiem decydującym o tempie inwestycji pozostaje otoczenie prawne. Prezes EBA Harmen Dekker podkreśla, że europejskie zakłady pracują dziś średnio na poziomie zaledwie 70% swoich możliwości technicznych. Uproszczenie procedur przyłączeniowych do sieci gazowej, łatwiejszy dostęp do substratów odpadowych oraz szybsze wydawanie pozwoleń środowiskowych mogłyby natychmiast odblokować skokowy wzrost podaży odnawialnego gazu.

Dla Polski wnioski są jednoznaczne. Przejście z 0 do 1 biometanowni to przełamanie wieloletniego impasu, ale luka dystansowa do partnerów z UE wciąż się powiększa. Bez dedykowanych systemów wsparcia operacyjnego, przejrzystych reguł przyłączania do sieci dystrybucyjnych i uznania biometanu za filar bezpieczeństwa surowcowego, polski potencjał szacowany na miliardy metrów sześciennych rocznie pozostanie niewykorzystany